Sau hơn một năm lơ lửng trong không gian, tầng trên của một tên lửa Falcon 9 đã lao thẳng xuống Mặt Trăng và để lại một miệng hố có bề rộng tối thiểu 18 m.
Vụ va chạm diễn ra vào sáng 5/8, khi tầng trên tên lửa Falcon 9 của SpaceX đâm vào bề mặt Mặt Trăng với lực tác động tương đương khoảng 3 tấn thuốc nổ TNT. Dù cộng đồng thiên văn kỳ vọng ghi lại được khoảnh khắc này, không một đài quan sát nào chụp được hình ảnh trực tiếp của cú va chạm, vốn xảy ra khi vật thể đang lao đi ở tốc độ chừng 8.690 km/h.
Cho đến thời điểm hiện tại, Cơ quan Hàng không Vũ trụ Mỹ (NASA) vẫn chưa đưa ra bất kỳ hình ảnh hay kết luận nào về sự kiện, trong khi các tổ chức khoa học khác vẫn đang tiếp tục xử lý dữ liệu thu thập được. Ngay cả với những kính viễn vọng chuyên dụng đặt trên mặt đất, việc ghi lại đúng thời điểm va chạm cũng cực kỳ nan giải bởi điều kiện ánh sáng và vị trí nơi tên lửa rơi xuống.
Bằng chứng thuyết phục nhất tính đến nay lại đến từ Chile. Một nhóm nhà khoa học sử dụng Kính viễn vọng rất lớn tại Đài quan sát Nam Âu đã ghi nhận một luồng vật chất chứa natri và lithium xuất hiện chỉ vài phút sau thời điểm dự kiến diễn ra va chạm. Dù đây mới chỉ là dấu hiệu gián tiếp, các nhà nghiên cứu cho rằng nó đủ để khẳng định vụ va chạm đã xảy ra tại đúng khu vực được tính toán trước. Theo phân tích, natri được cho là bắn lên từ bề mặt Mặt Trăng, còn lithium nhiều khả năng xuất phát từ chính bản thân tên lửa.
NASA ước tính tầng trên của Falcon 9 đã khoét nên một miệng hố có đường kính khoảng 18,2 m và độ sâu 3,7 m, đồng thời thổi tung bụi và đá lên bề mặt vệ tinh của Trái Đất. Các mô phỏng trên máy tính cho thấy nếu tầng tên lửa lao xuống theo phương thẳng đứng thì sẽ tạo ra nhiều mảnh vỡ, song trên thực tế nhiều khả năng bộ phận này rơi theo một góc nghiêng. Kể cả khi va chạm xảy ra theo hướng thẳng đứng, vệt sáng cùng cột bụi bốc lên cũng chỉ ở mức vừa đủ để có thể nhận thấy. Bên cạnh đó, độ lớn của lực tác động còn phụ thuộc vào những yếu tố chưa xác định, chẳng hạn như tầng tên lửa đâm vào nền đá cứng hay lớp đất tơi xốp.
Những bức ảnh đầu tiên về miệng hố mới có thể sẽ được công bố trong vài ngày tới, khi tàu Lunar Reconnaissance Orbiter của NASA và tàu Danuri của Hàn Quốc bay ngang qua khu vực này. Đại diện Trung tâm bay vũ trụ Goddard của NASA tại Maryland cho biết tàu Lunar Reconnaissance Orbiter cùng thiết bị ShadowCam gắn trên Danuri sẽ tận dụng cơ hội để ghi lại hình ảnh trước và sau tại vị trí va chạm. Việc có thu được ảnh hay không còn tùy thuộc vào nhiều yếu tố, bao gồm vị trí va chạm, điều kiện chiếu sáng và quỹ đạo bay của các con tàu.
Do sự kiện diễn ra ở vùng được chiếu sáng của Mặt Trăng, việc theo dõi từ xa bằng kính viễn vọng gặp nhiều trở ngại. Bù lại, hai con tàu đang bay quanh quỹ đạo Mặt Trăng có thể ghi hình không chỉ miệng hố mà còn cả cột bụi tung lên do cú rơi của tên lửa.
Thông thường, phần tầng trên nặng khoảng 4.000 kg của Falcon 9 sẽ bốc cháy khi lao trở lại bầu khí quyển Trái Đất sau khi hoàn thành nhiệm vụ. Thế nhưng, sau khi đưa hai tàu đổ bộ Mặt Trăng tư nhân là Blue Ghost của công ty Firefly Aerospace (Mỹ) và Resilience của công ty iSpace (Nhật Bản) lên quỹ đạo hồi tháng 1/2025, tầng tên lửa này đã cạn gần hết nhiên liệu và không còn khả năng quay về để cháy rụi trong khí quyển. Trong suốt hơn một năm sau đó, lực hấp dẫn từ Trái Đất, Mặt Trăng và Mặt Trời dần dần làm thay đổi quỹ đạo của nó, cho đến khi vật thể lao thẳng vào bề mặt Mặt Trăng. Trước đó, vào năm 2022, một tên lửa của Trung Quốc cũng từng đâm vào thiên thể này.
