Các chuyên gia đã nghiên cứu thành công một dạng phông chữ độc đáo với khả năng "đánh lừa" các hệ thống trí tuệ nhân tạo (AI), khiến chúng không thể đọc hiểu nội dung, trong khi con người vẫn có thể nhận biết bình thường.
Theo nguồn tin từ Daily Mail, trong bối cảnh AI đang thâm nhập ngày càng mạnh mẽ vào mọi khía cạnh cuộc sống - từ công nghệ chăm sóc sức khỏe cho đến nền tảng kết nối - thì việc kiểm soát được đối tượng nào có quyền truy cập vào thông tin cá nhân đang trở nên phức tạp chưa từng có. Chính vì thế, loại phông chữ mới này được xem là giải pháp triển vọng giúp con người trao đổi dữ liệu một cách bảo mật, tránh được sự theo dõi của AI.
Được đặt tên là "Ghost Font" (tạm dịch: Phông chữ bóng ma), công nghệ này hoạt động dựa trên nguyên lý sử dụng chuyển động để hình thành thông điệp.
Theo lời ông Eric Lu - tác giả của Ghost Font:
Thông qua việc tích hợp chuyển động, video, nhiễu loạn và các yếu tố gây nhiễu, đây là phương pháp đặc biệt để truyền tải thông tin đến những người dùng thật sự.
Ông Lu nhấn mạnh rằng xét về mặt kỹ thuật, Ghost Font không thuộc dạng phông chữ cổ điển như file định dạng TTF.
Ghost Font là một nghiên cứu thử nghiệm về phương thức truyền đạt thông tin văn bản dưới hình thức đồ họa, theo cách mà AI khó có thể giải mã. Mặc dù độ dễ đọc không bằng văn bản thường, nhưng mắt người vẫn nhận diện được các ký tự ngay lập tức. Ngược lại, ngay cả những mô hình AI tiên tiến nhất cũng gặp trở ngại khi cố gắng đọc chúng.
Để chứng minh hiệu quả, ông Lu đã thử nghiệm bằng cách cho các mô hình AI hàng đầu xử lý những đoạn video sử dụng Ghost Font. Kết quả thu được cho thấy ngay cả các hệ thống AI hiện đại nhất cũng không thể giải mã những thông điệp được tạo bởi chuyển động.
Ông Lu tiết lộ nguồn cảm hứng để phát triển Ghost Font xuất phát từ ZXX – kiểu chữ do nhà thiết kế Sang Mun sáng tạo năm 2013. ZXX bao gồm 4 bộ phông chữ được thiết kế sao cho con người đọc được, nhưng lại gây khó khăn cho phần mềm nhận dạng ký tự quang học (OCR).
Trong bài đăng trên blog cá nhân, ông Lu viết:
Vào thời điểm ra đời, phông chữ này được đánh giá là 'không thể giám sát'. Tuy nhiên, đến nay, các hệ thống AI thế hệ mới có thể dễ dàng đọc được văn bản hiển thị dưới dạng ZXX.
Để vượt qua khả năng nhận diện ngày càng tinh vi của các bot AI, ông Lu đã tích hợp yếu tố chuyển động vào Ghost Font. Người quan tâm có thể trải nghiệm công nghệ này bằng cách vào blog của ông Lu và tạo thông điệp tùy ý.
Theo mô tả, chỉ cần gõ vài chữ, các ký tự sẽ hiện lên nhờ sự di chuyển của những điểm nhỏ mà mắt người có thể phát hiện. Khi tạm dừng video, các điểm đứng yên sẽ trộn lẫn vào nhau. Lúc này, chỉ quan sát một khung hình đơn lẻ sẽ không thể xác định được thông điệp ẩn. Điều này cũng có nghĩa là việc chụp màn hình sẽ không tiết lộ nội dung.
Để tăng cường bảo mật, Ghost Font còn nhúng một thông điệp giả mạo nhằm đánh lạc hướng phần lớn các bot AI. Ông Lu giải thích:
Thông điệp giả mạo là chiến thuật cuối cùng để đối phó với những hệ thống AI kiên trì tìm kiếm nội dung ẩn. Khi truy tìm một thông điệp bí mật, AI có thể phát hiện thông điệp giả trước và nhầm tưởng đó mới là nội dung thật sự được ẩn trong video.
Theo ông Lu, nhờ phương pháp này, Ghost Font có thể ẩn giấu thông điệp ngay cả khỏi những mô hình AI có khả năng suy luận cao như Fable và GPT Sol 5.6 Ultra. Không chỉ dừng lại ở thử nghiệm, ông Lu cho rằng Ghost Font còn có tiềm năng ứng dụng thực tế, bao gồm cả các hệ thống CAPTCHA – công cụ phổ biến để phân biệt người dùng thật với bot.
Ông nói:
Sẽ rất thú vị khi tích hợp Ghost Font vào các hệ thống CAPTCHA, bởi hiện nay AI có thể dễ dàng vượt qua đa số những hệ thống này. Việc ứng dụng chuyển động trong video có thể khiến các bot tự động gặp nhiều trở ngại hơn khi giải mã, trong khi con người vẫn có thể đọc được nội dung một cách tương đối dễ dàng.
Tuy nhiên, khi các bot AI liên tục được cải tiến, có lẽ chỉ còn là vấn đề thời gian trước khi chúng có thể phá vỡ phương thức này.
Ông Lu nhận xét:
AI chắc chắn đang ngày càng trở nên xuất sắc hơn. Mặc dù Ghost Font khó đọc với AI, nhưng nó cũng khá khó đọc với con người! Khoảng cách về năng lực giữa AI và con người trong lĩnh vực này đang dần được thu hẹp. Sẽ rất thú vị khi theo dõi sự phát triển tương lai của khả năng nhận thức AI cũng như các mô hình đa phương thức.
Một số người dùng mạng xã hội đã trải nghiệm Ghost Font trong tuần qua, nhưng đưa ra những phản hồi khác nhau. Một người dùng trên nền tảng X đặt câu hỏi: "Đây có phải là phiên bản CAPTCHA tối thượng không?"
Một người khác bình luận: "Tôi không thấy ý nghĩa của những nỗ lực như vậy, ngay cả trong ngắn hạn, trước khi AI bắt kịp".
Trong khi đó, một người dùng hài hước viết: "Nhược điểm duy nhất là nó khiến tất cả những ai nhìn vào cũng phát điên!".
